Geloofsgesprek.nl

https://www.trouw.nl/recensies/orwell-i ... ~baad4c75/

George Orwell...................1984 dit boek zeer van toepassing in en op de tijd van nu.

Ik zou je daarnaast ook Brave New World van Aldous Huxley willen aanraden. Die is misschien nog wel méér van toepassing op onze samenleving dan 1984. Dat men angstiger is voor 1984 dan voor BNW is misschien wel veelzeggend daarin.

Robert Frans schreef: 17 jun 2021, 10:34 Ik zou je daarnaast ook Brave New World van Aldous Huxley willen aanraden. Die is misschien nog wel méér van toepassing op onze samenleving dan 1984. Dat men angstiger is voor 1984 dan voor BNW is misschien wel veelzeggend daarin.

Klopt, ook gelezen.

Robert Frans schreef: 17 jun 2021, 10:34 Ik zou je daarnaast ook Brave New World van Aldous Huxley willen aanraden. Die is misschien nog wel méér van toepassing op onze samenleving dan 1984. Dat men angstiger is voor 1984 dan voor BNW is misschien wel veelzeggend daarin.

Het alom tegenwoordige beeldscherm en continue opnemen van alle conversaties, het herschrijven van de geschiedenis is anders iets wat al massaal aan de gang is. Alle "smart" tv's (inclusief microfoon), "smartphones" en "smart" speakers, beveiligingscamera's het doorgeven van al die informatie naar techbedrijven zoals Google, Apple en Facebook. Het aftappen van die informatie door overheden voor hun eigen sinistere doeleinden. En niet te vergeten het via sociale media creëren van informatie bubbles waar de grootst mogelijke onzin voor waar wordt aangenomen.
Als je dan bedenkt dat 1984 geschreven is in 1948, is het bizar hoe goed Orwell het beschreven heeft.

dingo schreef: 19 jun 2021, 10:26

Robert Frans schreef: 17 jun 2021, 10:34 Ik zou je daarnaast ook Brave New World van Aldous Huxley willen aanraden. Die is misschien nog wel méér van toepassing op onze samenleving dan 1984. Dat men angstiger is voor 1984 dan voor BNW is misschien wel veelzeggend daarin.

Het alom tegenwoordige beeldscherm en continue opnemen van alle conversaties, het herschrijven van de geschiedenis is anders iets wat al massaal aan de gang is. Alle "smart" tv's (inclusief microfoon), "smartphones" en "smart" speakers, beveiligingscamera's het doorgeven van al die informatie naar techbedrijven zoals Google, Apple en Facebook. Het aftappen van die informatie door overheden voor hun eigen sinistere doeleinden. En niet te vergeten het via sociale media creëren van informatie bubbles waar de grootst mogelijke onzin voor waar wordt aangenomen.
Als je dan bedenkt dat 1984 geschreven is in 1948, is het bizar hoe goed Orwell het beschreven heeft.

Huishoudelijke apparaten die werken op het commando van je stem luisteren ook voortdurend of ze worden aangeroepen. En wat pikken ze verder nog op?
Laptops en tablets kunnen door veiligheids/spionagediensten worden afgeluisterd, zelfs als ze niet in gebruik zijn.
Waarom zou je kiezen voor gadgets die in staat zijn flinke schade (privacyverlies) aan te richten?

Messenger schreef: 19 jun 2021, 10:37

dingo schreef: 19 jun 2021, 10:26

Robert Frans schreef: 17 jun 2021, 10:34 Ik zou je daarnaast ook Brave New World van Aldous Huxley willen aanraden. Die is misschien nog wel méér van toepassing op onze samenleving dan 1984. Dat men angstiger is voor 1984 dan voor BNW is misschien wel veelzeggend daarin.

Het alom tegenwoordige beeldscherm en continue opnemen van alle conversaties, het herschrijven van de geschiedenis is anders iets wat al massaal aan de gang is. Alle "smart" tv's (inclusief microfoon), "smartphones" en "smart" speakers, beveiligingscamera's het doorgeven van al die informatie naar techbedrijven zoals Google, Apple en Facebook. Het aftappen van die informatie door overheden voor hun eigen sinistere doeleinden. En niet te vergeten het via sociale media creëren van informatie bubbles waar de grootst mogelijke onzin voor waar wordt aangenomen.
Als je dan bedenkt dat 1984 geschreven is in 1948, is het bizar hoe goed Orwell het beschreven heeft.

Huishoudelijke apparaten die werken op het commando van je stem luisteren ook voortdurend of ze worden aangeroepen. En wat pikken ze verder nog op?
Laptops en tablets kunnen door veiligheids/spionagediensten worden afgeluisterd, zelfs als ze niet in gebruik zijn.
Waarom zou je kiezen voor gadgets die in staat zijn flinke schade (privacyverlies) aan te richten?

Klopt steeds meer huishoudelijke apparaten zullen "smart" gemaakt worden, het blijft niet bij tv 's en slimme speakers. Probleem is dat het steeds moeilijker te vermijden wordt. Bij mij komt een slimme speaker er niet in maar als je ergens op bezoek gaat? Tablets kun je laten liggen, doe ik ook maar ik kan niet werken zonder computer. Zelfde probleem krijg je met tv's, er is bijna geen tv te vinden zonder "smart" interface. Nu kijk ik zelf vrijwel nooit tv anders dan opgenomen en via mijn pc maar als je fervent tv-kijker bent en een 55 inch of groter beeldscherm wilt dan moet je heel goed en heel lang zoeken naar een niet-smart model.
Het alternatief is het zoveel mogelijk zonder die gadgets doen en dat doe ik dus. Geen smartwatcht, geen smart armband met sensoren etc. maar heb je het weer, ik kan niet werken zonder smartphone.

De smartphone was bij mij ook niet welkom, had een simpel Nokiaatje, maar je ontkomt er gewoon niet aan.
Voor heel veel zaken moet je via een app werken.

Ik zie er inmiddels de lol van in van een smartphone. Meerdere keren per dag moet ik vreselijk lachen om afbeeldingen en filmpjes die mijn contacten sturen. Ook heb ik zicht op mijn wandelprestaties. En nog meer voordelen.

dingo schreef: 19 jun 2021, 10:26Het alom tegenwoordige beeldscherm en continue opnemen van alle conversaties, het herschrijven van de geschiedenis is anders iets wat al massaal aan de gang is. Alle "smart" tv's (inclusief microfoon), "smartphones" en "smart" speakers, beveiligingscamera's het doorgeven van al die informatie naar techbedrijven zoals Google, Apple en Facebook. Het aftappen van die informatie door overheden voor hun eigen sinistere doeleinden. En niet te vergeten het via sociale media creëren van informatie bubbles waar de grootst mogelijke onzin voor waar wordt aangenomen.
Als je dan bedenkt dat 1984 geschreven is in 1948, is het bizar hoe goed Orwell het beschreven heeft.

Klopt allemaal, maar het kan ook heel interessant zijn om naar de diepere beweegredenen van beide dystopieën te kijken. Oceanië is puur gebouwd op machtszucht. Zoals O'Brien er zegt: macht is niet het middel, maar het doel. Men martelt om het martelen. Men vervolgt om het vervolgen. Men verwerft macht om de macht. Een kerntekst die hij er uitspreekt is deze (Nederlandse vertaling):

Er zal geen nieuwsgierigheid bestaan, geen levensvreugde. Alle genoegens zullen zijn vernietigd. Maar steeds - vergeet dat niet, Winston - steeds zal er de roes zijn van de macht die almaar groter wordt en steeds subtieler. Steeds, op elk moment, zal er de opwinding van de overwinning zijn, de sensatie dat je een hulpeloze vijand vertrapt. Als je een beeld van de toekomst wil, stel je dan een laars voor die een menselijk gezicht intrapt - zonder ophouden.

Brave New World (BNW) daarintegen heeft heel andere intenties. Daarin staat niets macht, maar genotszucht centraal. Alles is erop gericht de mens in een constante staat van stabiliteit en genot te houden. Een kerntekst die er door een van de wereldleiders wordt uitgesproken (Nederlandse vertaling):

Zonder staal kun je geen bolides maken - en zonder sociale instabiliteit kun je geen tragedies maken. De wereld is nu stabiel. De mensen zijn gelukkig; ze krijgen wat ze willen, en ze willen nooit iets wat ze niet kunnen krijgen. Ze zitten er warmpjes bij; ze zijn veilig; ze zijn nooit ziek; ze zijn niet bang voor de dood; ze leven in zalige onwetendheid van hartstocht en ouderdom; [...] ze zijn zo geconditioneerd dat ze vrijwel niet anders kunnen dan zich gedragen zoals ze zich behoren te gedragen.

Natuurlijk is er geen enkele dystopie waar we één op één naar toe zouden ontwikkelen, want dystopieën zijn vrijwel altijd maatschappijkritisch bedoeld, door bepaalde ontwikkelingen te overdrijven. Maar de nadruk op genot, massaproductie en het vermijden van lijden, ten koste van vrijwel alles, resoneert mijns inziens wel veel meer met de rijke, westerse culturen dan het totalitairisme van 1984.
Het bijzondere is ook dat de betreffende wereldleider zeer sympathiek en bij tijd en wijle overtuigend overkomt. Deze kerntekst wordt bijvoorbeeld uitgesproken in een respectvolle discussie tussen hem en enkele dissidenten, waarin hij ook ruiterlijk toegeeft dat het niet altijd even fraai is allemaal, dat er inderdaad schoonheid, waarheid en kunst voor is opgeofferd, maar dat men bereid is die prijs te betalen.
Dissidenten gaan er dan ook niet naar Room 101, maar naar een gewoon eiland waar ze hun dissidente leven ongestoord kunnen voortzetten.

Het zal je zelf misschien ook opvallen dat jij als machthebbers vooral grote, internationale techbedrijven opnoemt, waar wij ons vrijwillig op aansluiten voor het gemak dat ze leveren.
In dat opzicht kan ik je ook de roman De Cirkel van Dave Eggers aanbevelen, waarin een zeer invloedrijk techbedrijf steeds meer het monopolie verwerft op het internet en de datastromen. De roman is geschreven vanuit het gezichtspunt van een enthousiaste medewerkster, zodat je als lezer eens aan de andere kant van het verhaal staat.
Ook in dat boek, los van het bij tijd en wijle wat bizarre plot, zie je ontwikkelingen in onze samenleving heel scherp doorgetrokken worden. En we doen er allemaal aan mee, of we nu willen of niet.

Robert Frans schreef: 19 jun 2021, 15:43 ([knip)
Natuurlijk is er geen enkele dystopie waar we één op één naar toe zouden ontwikkelen, want dystopieën zijn vrijwel altijd maatschappijkritisch bedoeld, door bepaalde ontwikkelingen te overdrijven. Maar de nadruk op genot, massaproductie en het vermijden van lijden, ten koste van vrijwel alles, resoneert mijns inziens wel veel meer met de rijke, westerse culturen dan het totalitairisme van 1984.

(knip)

Het zal je zelf misschien ook opvallen dat jij als machthebbers vooral grote, internationale techbedrijven opnoemt, waar wij ons vrijwillig op aansluiten voor het gemak dat ze leveren.
In dat opzicht kan ik je ook de roman De Cirkel van Dave Eggers aanbevelen, waarin een zeer invloedrijk techbedrijf steeds meer het monopolie verwerft op het internet en de datastromen. De roman is geschreven vanuit het gezichtspunt van een enthousiaste medewerkster, zodat je als lezer eens aan de andere kant van het verhaal staat.
Ook in dat boek, los van het bij tijd en wijle wat bizarre plot, zie je ontwikkelingen in onze samenleving heel scherp doorgetrokken worden. En we doen er allemaal aan mee, of we nu willen of niet.

Wat je al zegt het er is niet één enkele dystopie waar we naar toe ontwikkelen. Toch moet je je niet vergissen in 1984, het had afgelopen 6 januari goed mis kunnen gaan en dan was de totalitaire staat in de voormalige kampioen vrijheden er ineens geweest (of een burgeroorlog). Het hedonisme wat jij signaleert is inderdaad meer van toepassing op de rijke westerse landen. In de rest van de wereld heeft men die luxe (nog) niet maar zal ongetwijfeld gestimuleerd worden door alle westerse mediaproducties die bol staan onze hedonistische levensstijl. Tegelijkertijd neemt het aantal democratieën in de wereld verder af en wordt weer geroepen om de sterke man. Iets wat in de geschiedenis van 100 jaar geleden ook het geval was en niet alleen in Duitsland maar ook in veel andere landen. Technologie versterkt de propagandamachine, die er toen ook al was, nog meer. Met alle destructieve gevolgen van dien, kijk in Oost-Europa naar landen zoals Rusland en Polen waar je als niet-hetero maar ook als oppositieleider gewoon weer terug bent bij af.

De cirkel ken ik nog niet maar zet ik op mijn lijstje vakantieboeken.